مقدمه

كوئيد 19 در همين روزهاي نزديك تأثير گسترده خود را بر بخش هاي مختلف اقتصاد نشان مي دهد. من در تهران زندگي مي كنم، جايي كه بزرگترين قطب اقتصادي كشور با بيشترين جمعيت كار است. شركت ها و بنگاه هاي اقتصادي بزرگ و كوچك تلاش مي كنند تا با دوركاري از سلامت كاركنانشان مراقبت كنند، چيزي كه براي ما كارمندان دانش پايه(Knowledge Workers) به نظر آسان مي آيد، ولي اين براي جمعيت ميليوني افرادي كه مهارت يا حرفه آنها نيازمند فرآيندهاي اجرايي حضوري و شخصي است،‌ به اين آساني شدني نيست!

به ويژه آنكه تا اينجا هيچ بنگاه بزرگ يا متوسطي اعلام نكرده است كه وضعيت پرداختي به نيروهاي ساعتي و يا قرارداد موقت چگونه خواهد شد. از سويي هيچ دستور يا ابلاغيه صريح و شفافي هم از سوي دولت در راستاي حمايت از كارگران و كارمندان و همچنين بنگاهها و شركت ها اعلام نشده است تا در مواردي همچون بيمه و ساير تعهدات قانوني از اين دو قشر حمايتي صورت پذيرد.

روزهاي پاياني اسفندماه،‌ شركت معظم مايكروسافت از كليه كارمندان خود در آمريكاي شمالي خواست تا وظايف شغلي خود را در منزل انجام دهند؛ آنها در بيانيه خود از كليه دفاتر مركزي خود خواستند تا به پرداخت حقوق كارمندان ساعتي خود به ويژه دانشجوياني كه به شكل پاره وقت با آنها كار مي كردند ادامه دهند. برد اسميت رياست مايكروسافت در بيانيه اين شركت اعلام كرد كه آنها مي دانند شرايط كنوني موجب كاهش درخواست خدمات مي شود اما آنها نمي خواهند بر اين اساس تصميم بگيرند و تاوان اين تصميم را در لايه هاي پاييني يعني كارمندان ساعتي ببينند، آنها مطابق همان عملكردهاي ماه هاي قبل كه 4.500  كارمند ساعتي به وظايف خود عمل مي كرده اند، به آنها حقوق پرداخت مي كنند. چند روز پيش هم باشگاه بارسلونا كه با پرداخت حقوق بيش از  11 ميليون يورو در سال، ركورد دار پرداخت حقوق در دنيا مي باشد (طبق بررسی جهانی حقوق و دستمزد ورزشی) ؛ توسط رياست باشگاه خود از توافق ضمني با بازيكنان براي كاهش 30 درصدي حقوق آنها در دوران تعليق مسابقات خبر داد، ولي در اعلاميه آنها آمده كه اين موضوع شامل حقوق پرداختي به كارمندان خدماتي و داراي دستمزد پايين باشگاه نمي شود.

 

  

 

بي ترديد از اين دست بيانيه ها و اعلاميه ها را در روزهاي آتي از سوي بنگاه هاي بزرگ و كوچك خواهيم شنيد كه همانند مايكروسافت همدلي خود با كاركنانشان را اعلام مي كنند به ويژه برندهايي كه در حوزه تكنولوژي فعاليت دارند. اما واقعيت آن است كه همه برندها و شركت ها داراي اين توانايي مثال زدني  نيستند كه در زمان هاي غير معمول شبيه فضاي كنوني بتوانند به وضعيت درآمدي كاركنان خودشان ثبات نسبي بدهند؛ به ويژه در اقتصادهاي بحران زده اي مثل ايران كه بنگاه هاي اقتصادي سالي رمق گير را سپري كرده اند و افق ديد مه آلودي در پيش دارند.

در خبرهاي امروز آمده كه كليه مراكز خريد و اماكن پر تردد حداقل براي دو هفته آتي تعطيل هستند. كليه اقشاري كه در بخش حمل و نقل عمومي، خدمات رستوران و كافه داري و البته خدمات گردشگري چه خطوط هوايي باشند و چه به فروش ايام نوروز دل بسته بودند، به شدت از اين وضعيت تعليق دچار آسيب مي شوند.

 

 

 

آيا اين اقشار و همچنين برندهاي مستقلي كه در حوزه هاي آسيب پذير فعاليت مي كنند، توانايي نگهداري كسب و كار خود را دارند؟ آيا آنها مي توانند از كارمندان خود پشتيباني كنند يا ريزش هاي پرسنل و عدم تمديد قراردادها در ابتداي سال، خود بحراني تازه را به اين جامعه خسته تحميل مي كند؟

همانطور كه مي شنويم و مي بينيم، مردم معتقد هستند كه سيستم ارائه شده توسط دولت براي آنها كاري انجام نمي دهد. از اين روي بسياري از مردم چشم به اقدامات برندها و بنگاه هاي اقتصادي دارند تا آنها بتوانند معناي واقعي مسئوليت اجتماعي را در بحران كنوني به عمل نشان دهند.

در دوران تعليق اقتصادي حاصل از بحران كوئيد 19، بر اساس رفتار برندهاي پيشرو در عرصه مسئوليت هاي اجتماعي نظير مجموعه مايكروسافت، سه دسته فعاليت مي تواند نقش رهبري اجتماعي برندها را نشان دهد:

 

بهترين تلاش خود را براي مراقبت از كاركنان، تأمين كنندگان و پيمانكاران خود انجام دهيد: 

بي شك همه برندها نمي توانند نظير مايكروسافت، گوگل، اپل و يا برندهاي پيشرو باشند، ولي آنها مي توانند اقداماتي در حد و اندازه خود انجام دهند، در بسياري از كسب و كارهاي كوچك و متوسط، به ويژه شركت هاي بزرگ، حقوق مديران عامل و مديران ارشد، سهم بزرگي از هزينه حقوق و دستمزد يك سازمان را دارد، با توجه به گزارش حقوق و دستمزد شركت محترم ايران تلنت سال 1397، يك مدير اجرايي ارشد با سابقه كار 15 الي 20 سال، ساليانه بيش از 200 ميليون تومان بطور متوسط براي سازمانش هزينه حقوق و دستمزد دارد، حال به كاهش 30 درصدي توافقي اين هزينه و تخصيص آن به حفظ و نگهداري كاركنان توجه كنيد، اين پيش قدم شدن مي تواند فشار بحران را بر كاركنان كاهش چشمگيري دهد.

با كاركنان خود شفاف صحبت كنيد:

 اگر مجبور شديد اقدامي اندوه بار انجام دهيد و كاركنان خود را به مرخصي اجباري بفرستيد يا تعليق نماييد، حتما اولويت اصلي را در معرفي فردي پاسخگو و كانال پاسخگويي شفاف و قابل دسترسي قرار دهيد،‌ اگر كاركنان بطور موقت تعليق شده اند، حتماَ به آنها در مورد آنكه چه زماني آنها ممكن است به كار باز گردانده شوند، بگوييد. اين جمله كه هميشه به ما گفته اند ساختن برند نزد كاركنان اولين اقدام براي برندسازي است، همين ايام مي تواند اتفاق بيافتد.

آيا شما بايد بيشتر از هر زماني با مشتريان خود در ارتباط باشيد؟

 از زمان ظهور اين بحران، من از جانب برندهاي بين المللي زيادي نامه ي الكترونيك دريافت كردم، از جانب برندهاي محدود داخلي توسط پيامك و يا اينستاگرام هم اطلاعات خوبي در خصوص تغييرات آنها در اين ايام دريافت كرده ام؛ اما هرگز منتظر دريافت پيام از بانك هايي كه تغييري در خدماتشان نداده اند نيستم!  بهتر است برندها براي اين ايام بجاي كارهاي صرفاً تبليغاتي با عنوان "كمپين هاي حمايت از چنين و چنان" نشان دهند كه واقعاً براي كاستن از استرس اين بحران و تسهيل امور مشتريان خود، فكر و ايده و بالطبع عملكردي موجه دارند. من همين امروز و در اوج نگراني، نامه ي الكترونيك از يك تأمين كننده بين المللي در آلمان دريافت كردم، آنها در نامه شخص من و شركتي كه من در آن مشغول هستند را خطاب قرار داده و از تمهيدات خود براي گذر از بحران كوئيد 19 گفته اند، از اينكه براي امنيت پرسنل توليد خود اهميت قائل هستند و راهكارهايي براي ايمن سازي محيط كار و توليد خود گفته اند و همينطور از اينكه تمام تلاش خود را براي پشتيباني از تعهداتي كه به ما دارند را انجام خواهند داد؛ من واقعا دلگرم شدم كه آنها به دنبال بهانه براي قطع همكاري خود نيستند.

 

 

مولف:جناب آقای امیر خطیبی دکترای حرفه ای مدیریت کسب وکار


مطالب مرتبط